دانشمندان برای نامگذاری علمی عدد یک میلیارد میلیارد میلیارد با
1,000,000,000,000,000,000,000,000,000، کمپینی در فیسبوک به راه انداخته
و واژه هلا را پیشنهاد دادهاند.
دانشمندان در حال لابی کردن برای
نامگذاری واژه جدیدی هستند تا به آنها کمک کند اعداد بزرگتر از
1,000,000,000,000,000,000,000,000,000 (10 به توان 27 یا یک میلیارد
میلیارد میلیارد) را توصیف کنند. مهمترین دلیل این کار، نگرانی از ناکافی
بودن سیستم فعلی واحدها است.
در حال حاضر، کمپینی برای کلمه "هلا"
تشکیل شده تا این پیشونده را به دیگر پیشوندهای پذیرفته شده بینالمللی
مانند "کیلو" ، "مگا" و "گیگا" اضافه کند. هلا در زبان عامیانه کالیفرنیا
شمالی به معنای "خیلی " یا "بسیار زیاد " است.
بیش از 20هزار دانشمند ،
دانشجو و اعضای عمومی جامعه، درخواست آنلاینی را امضا کرده و از کمیت
جدیدی که قرار است برای اعدادی با 27 صفر بعد از اولین رقم استفاده شود،
پشتیبانی کردهاند.
آستین سندک؛ دانشجوی فیزیک دانشگاه کالیفرنیا
که این کمپین را در فیسبوک به راه انداخته، گفت: «پیشرفتهای علمی اخیر
نیازمند آن است که مقیاسهای اندازهگیری توسعه یابند. تحلیل بسیاری از
رویدادهای فیزیکی، اعدادی را نتیجه میدهند که از محدوده اعداد 27 رقمی
فراتر میروند ، اما این عدد در سیستم SI نادیده گرفته شده است».
طراحی
یک پیشوند برای 10 به توان 27 ، اهمیت زیادی برای دانشمندان در همه
زمینههای علمی دارد. این عدد در بسیاری از محاسبات حیاتی شامل مقدار
انرژی تابشی خورشید بر حسب وات، فاصله بین کهکشانها یا تعداد اتمها در
یک نمونه بزرگ کاربرد خواهد داشت. به این ترتیب میزان انرژی آزادشده از
خورشید به صورت مختصرتر 0.3 هلاوات به جای 300 یوتاوات بیان میشود.
سندک
و حامیانش که روز به روز بیشتر میشوند، معتقدند که پذیرش این کلمه
میتواند افتخار شایستهای برای تاریخچه تاثیرگذار تحقیقات علمی ایالت
کالیفرنیا باشد. اگر این تغییر مورد پذیرش قرار بگیرد، هلا اولین پیشوند
SI خواهد بود که بعد از سال 1991 / 1370 توسط کمیته بینالمللی اوزان و
مقیاسها معرفی میشود. در آن سال، یوتا و زتا (یک با 21 صفر) به عنوان
آخرین پیشوندها تصویب شدند.
آقای سندک با پروفسور یان میلس،
شیمیدان انگلیسی و رئیس کمیته مشاورهای واحدها (CCU) که با کمیته
بینالمللی رایزنی میکند، ارتباط برقرار کرد تا حمایت آنها را نیز جلب
کند. پروفسور میلس نیز قول داد که این درخواست را در ملاقات بعدی CCU در
ماه سپتامبر / شهریور مطرح کند؛ اما گفت بعید است که هلا برای زمان حال
مورد تایید قرار بگیرد.
او در این باره به تلگراف گفت: «پیشوندهایی
که 20 سال پیش معرفی شدهاند، هنوز هم به طور گسترده مورد استفاده قرار
نمیگیرند. ایجاد تغییراتی که هیچ کس به آن توجه نمیکند و فقط مسایل را
پیچیده میکند، چندان معنایی ندارد. در حال حاضر، ما روی مسایل مهمتری
مانند تعریف دوباره وزن کیلوگرم تمرکز کردهایم؛ اما سخن سندک که ما همراه
با پیشرفتهای علمی نیاز به پیشوندهایی برای بیان کردن گستره وسیعتری از
ارقام داریم، درست است. اینکه یک دانشجو از ما سوالی مثل این بپرسد،
بسیار دلگرم کننده است».
او در نامهای که به سندک نوشته است،
اضافه کرد: «من این تغییر را در نشست بعدی CCU مطرح میکنم، اما مطمئنم با
این موضوع در حد چند لبخند برخورد خواهد شد و شک دارم که قضیه از این
فراتر رود. البته شاید بتوان توصیههای سادهتری برای این کمیته مطرح کرد،
مثلا اینکه در مورد ممنوعیت ترکیب پیشوندها تجدید نظر شود و برای مثال،
بتوان به جای هلا از کیلویوتا استفاده کرد».
حتی اگر نیاز برای یک
پیشوند جدید مورد پذیرش قرار بگیرد، شانس کمی وجود دارد که نام آن را هلا
انتخاب کنند. اکثر پیشوندهای فعلی SI برای اعداد از واژگان یونایی یا
لاتین گرفته شده و به نظر میرسد که این کمیته همچنان تمایل به ادامه این
روند دارد.
به گزارش سایت Physics World، یوتا (10 به توان 24)
بزرگترین پیشوند در واحدهای سیستم بینالمللی است و بعد از آن به ترتیب
زتا (10 به توان 21) ، اکسا (10 به توان 18) و پتا (10 به توان 15) قرار
دارند. فهرست کامل پیشوندهای اس.آی به قرار زیر است:
دکا = ده = 10
هکتو = صد = 100
کیلو = هزار = 1000
مگا = میلیون = 1000,000
گیگا = میلیارد = 1000,000,000
ترا = هزار میلیارد = 1000,000,000,000
پتا = میلیون میلیارد = 1000,000,000,000,000
اکسا = میلیارد میلیارد = 1000,000,000,000,000,000
زتا = هزار میلیارد میلیارد = 1000,000,000,000,000,000,000
یوتا = میلیون میلیارد میلیارد = 1000,000,000,000,000,000,000,000
| |
